काठमाडौं । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिकी अखबार द वाल स्ट्रिट जर्नलविरुद्ध हालेको १० अर्ब अमेरिकी डलर क्षतिपूर्तिको मानहानिसम्बन्धी मुद्दा अदालतले खारेज गरेको छ । अमेरिकी संघीय अदालतका न्यायाधीश ड्यारिन गेल्सले अक्टोबर ३१ मा मुद्दा खारेज गर्ने निर्णय गरेका हुन्। अदालतले ट्रम्पको दाबी कानुनी रूपमा पर्याप्त नभएको ठहर गर्दै मुद्दा पुनः दायर गर्न नमिल्ने गरी खारेज गरेको हो ।
यो विवाद सन् २०२५ मा वाल स्ट्रिट जर्नलले प्रकाशित गरेको एउटा समाचारबाट सुरु भएको थियो । उक्त समाचारमा यौन अपराधमा दोषी ठहर भएका जेफ्री एपस्टिनको ५०औं जन्मदिनका लागि सन् २००३ मा तयार पारिएको पुस्तकमा ट्रम्पको नाम उल्लेख भएको एउटा पत्र र चित्र समावेश रहेको दाबी गरिएको थियो ।
अखबारका अनुसार उक्त पत्रमा ट्रम्पको नाम र हस्ताक्षर रहेको थियो। पत्रमा महिलाको नग्न शरीरको चित्रको रूपरेखाभित्र सन्देश लेखिएको विवरण पनि समाचारमा उल्लेख थियो । तर ट्रम्पले आफूले उक्त पत्र नलेखेको र त्यसमा आफ्नो हस्ताक्षर नभएको दाबी गर्दै समाचारलाई झुटो तथा आफ्नो प्रतिष्ठामा आँच पुर्याउने प्रयास भनेका थिए ।
त्यसपछि ट्रम्पले अखबार, त्यसको प्रकाशक डाउ जोन्स, मूल कम्पनी न्युज कर्प, मिडिया व्यवसायी रूपर्ट मर्डक तथा समाचार लेख्ने पत्रकारहरूविरुद्ध मुद्दा दायर गरेका थिए। उनले सुरुमा २० अर्ब डलर क्षतिपूर्ति मागेका थिए । पछि संशोधित मुद्दामा कम्तीमा १० अर्ब डलर क्षतिपूर्ति माग गरिएको थियो । न्यायाधीश गेल्सले ट्रम्पको संशोधित उजुरीले अखबारले जानाजानी झुटो समाचार प्रकाशित गरेको वा सत्यताप्रति गम्भीर बेवास्ता गरेको देखाउन नसकेको ठहर गरेका छन् ।
अमेरिकामा सार्वजनिक पदमा रहेका व्यक्ति वा सार्वजनिक रूपमा परिचित व्यक्तिले सञ्चारमाध्यमविरुद्ध मानहानिको मुद्दा जित्न सामान्यतया समाचार गलत भएको दाबी मात्र पर्याप्त हुँदैन । समाचार प्रकाशित गर्ने पक्षलाई त्यो गलत हो भन्ने थाहा हुँदाहुँदै प्रकाशित गरेको वा त्यसको सत्यताप्रति गम्भीर बेवास्ता गरेको प्रमाणित गर्नुपर्ने कानुनी मापदण्ड रहेको छ ।
अदालतका अनुसार वाल स्ट्रिट जर्नलका पत्रकारहरूले समाचार प्रकाशित गर्नुअघि अनुसन्धान गरेका थिए र ट्रम्पको पक्षसँग प्रतिक्रिया पनि मागेका थिए । समाचारमा ट्रम्पले पत्रको प्रामाणिकता अस्वीकार गरेको कुरा उल्लेख गरिएको विषयलाई पनि अदालतले ध्यान दिएको थियो ।
ट्रम्पले आफूले पत्र नलेखेको बताइसकेपछि अखबारले समाचार प्रकाशित गर्न नहुने तर्क गरेका थिए । तर न्यायाधीशले कुनै आरोप अस्वीकार गरिएको आधारमा मात्रै पत्रकारलाई समाचार प्रकाशित गर्न रोक्न नमिल्ने बताएका छन् । यस्तो व्यवस्था अभिव्यक्ति तथा प्रेस स्वतन्त्रतासम्बन्धी अमेरिकी संवैधानिक अधिकारसँग बाझिने उनको ठहर छ ।
यसअघि पनि न्यायाधीश गेल्सले सन् २०२६ अप्रिलमा ट्रम्पको मुद्दा खारेज गरेका थिए । तर त्यतिबेला मुद्दा फेरि संशोधन गरेर दायर गर्न सकिने बाटो खुला थियो । त्यसपछि ट्रम्पको कानुन व्यवसायीले संशोधित उजुरी दायर गरेको थियो । यसपटक भने अदालतले मुद्दा पुनः दायर गर्न नमिल्ने गरी खारेज गरेको छ । जसकारण ट्रम्पले सोही मानहानिको दाबीलाई संशोधन गरेर यही अदालतमा फेरि मुद्दा दायर गर्न पाउने छैनन् । यद्यपि उनले माथिल्लो अदालतमा पुनरावेदन भने गर्न सक्नेछन् ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्: